بازگشت به صفحه اصلی مسائل

احكام قسم خوردن

 

سؤال 1_ اگر انسان قسم بخورد كاری انجام دهد یا ترک كند، چنانچه عمداً مخالفت كند، چه باید بكند؟

جواب _ اگر قسم بخورد كه مثلاً روزه بگیرد، یا دخانیات استعمال نكند، اگر عمداً مخالفت كرد، باید كفّاره بدهد.

س 2_ كفّارۀ قسم چیست؟

ج _ باید یك برده آزاد كند، یا ده فقیر را سیر نماید، یا آنان را بپوشاند.

س 3_ اگر نتوانست كفّاره را انجام دهد، حكم آن چیست؟

ج _ باید سه روز، روزه بگیرد.

س 4_ آیا قسم خوردن شرایطی دارد؟

ج _ قسم پنج شرط دارد.

س 5_ اولین شرط قسم چیست؟

ج _ كسی كه قسم می خورد باید بالغ و عاقل باشد و از روی قصد و اختیار قسم بخورد.

س 6_  آیا قسم خوردن بچّه، دیوانه، مست و كسی كه مجبورش كرده اند، درست است؟

ج _ خیر، درست نیست.

س 7_ اگر در حال عصبانیّت، بدون قصد قسم بخورد، آیا قسم او درست است؟

ج _ خیر، درست نیست.

س 8_ دومین شرط قسم چیست؟

ج _ باید كاری كه قسم می خورد انجام دهد، حرام یا مكروه نباشد و كاری كه قسم می خورد ترك كند، واجب یا مستحب نباشد.

س 9_ اگر قسم بخورد كه كار مباحی را بجا آورد، حكم آن چیست؟

ج _ باید ترك آن در نظر مردم، بهتر از انجامش نباشد.

س 10_ اگر قسم بخورد كه كار مباحی را ترك كند، حكم آن چیست؟

ج _ باید انجام آن در نظر مردم، بهتر از تركش نباشد.

س 11_ سومین شرط قسم كدام است؟

ج _ به یكی از نامهای خدا قسم بخورد كه به غیر از ذات مقدّس او گفته نمی شود، مانند « خدا » و «الله »

س 12_ اگر به اسمی دیگر قسم بخورد، آیا صحیح است؟

ج _ اگر به اسمی قسم بخورد كه به غیر از خدا نیز بگویند ولی به قدری به خدا گفته می شود كه هر وقت كسی آن اسم را بگوید، ذات مقدّس حق در نظر می آید، مانند « خالق » یا « رازق »، صحیح است.

س 13_ چهارمین شرط قسم كدام است.

ج _ قسم را بر زبان بیاورد.

س 14_ اگر قسم را بنویسد یا در قلبش آن را قصد كند، آیا صحیح است؟

ج _ خیر، صحیح نیست.

س 15_ شخص لال چگونه باید قسم بخورد؟

ج _ اگر شخص لال با اشاره قسم بخورد، قسم او صحیح است.

س 16_ پنجمین شرط قسم چیست؟

ج _ عمل كردن به قسم برای او ممكن باشد.

س 17_ اگر موقعی كه قسم می خورد، عمل به آن برای او ممكن باشد و بعد از عمل به آن عاجز شود، چه باید بكند؟

ج _ از وقتی كه عاجز می شود قسم او به هم می خورد و همچنین است اگر عمل كردن به نذر به قدری مشّقت پیدا كند كه نشود آن را تحمّل كرد.

س 18_ اگر پدر از قسم خوردن فرزند جلوگیری كند، آیا قسم آن صحیح است؟

ج _ قسم آن صحیح نیست.

س 19_ اگر شوهر از قسم خوردن زن جلوگیری نماید، آیا قسم او صحیح است؟

ج _ قسم او صحیح نیست.

س 20_ اگر فرزند بدون اجازۀ پدر و زن بدون اجازۀ شوهر، قسم بخورد آیا پدر و شوهر می توانند قسم آنان را بر هم بزنند؟

ج _ پدر و شوهر می توانند قسم آنان را به هم بزنند.

س 21_ اگر انسان از روی فراموشی یا ناچاری به قسم عمل نكند، آیا كفّاره بر او واجب است؟

ج _ كفّاره بر او واجب نیست.

س 22_ اگر مجبورش كنند كه به قسم عمل نماید، آیا كفّاره بر او واجب است؟

ج _ كفّاره بر او واجب نیست.

س 23_ اگر شخص وسواس‍ی قسم بخورد و به قسم عمل نكند، آیا كفّاره دارد؟

ج _ قسمی كه شخص وسواسی می خورد، مانند اینكه بگوید: و الله الان مشغول نماز می شوم، و بر اثر وسواس مشغول نشود، اگر وسواس او طوری باشد كه بی اختیار به قسم عمل نكند، كفّاره ندارد.

س 24_ كسی كه بر ادعای خود قسم می خورد، حكم آن چیست؟

ج _ اگر حرف او راست باشد، قسم خوردن او مكروه است و اگر دروغ باشد، حرام و از گناهان كبیره می باشد.

س 25_ اگر برای اینكه خود یا مسلمان دیگری را از شر ظالمی نجات دهد، قسم دروغی بخورد، آیا اشكال دارد؟

ج _ خیر، اشكال ندارد، بلكه گاهی واجب می شود. اما اگر بتواند « توریه » كند.

س 26_ « توریه » به چه معنی است و آیا اشكال دارد؟

ج _ یعنی هنگام قسم خوردن طوری نیت كند كه دروغ نشود، بنابر احتیاط مستحب، باید توریه نماید، مثلاً اگر ظالمی بخواهد كسی را اذیت كند و از انسان بپرسد او را ندیده ای؟ و انسان یک ساعت قبل او را دیده باشد، باید بگوید او را ندیده ام و بنا بر احتیاط مستحب قصد كند از پنج دقیقه پیش ندیده ام.